Hoe werkt Voortvluchtig? De complete gids

Wat is een GPS-jachtspel?

Een GPS-jachtspel is een spel dat zich in de echte wereld afspeelt en waarin je telefoon de scheidsrechter is. Er is geen speelbord en geen speelveld dat iemand heeft uitgezet: het speelveld is je eigen stad of dorp. Wat het spel bij elkaar houdt is één gegeven dat elke moderne telefoon kan leveren — waar je op dit moment bent.

Van satellietsignaal naar coördinaat

Boven je hoofd cirkelen tientallen navigatiesatellieten die onophoudelijk een tijdstempel uitzenden. Je telefoon vangt die signalen op en meet per satelliet hoe lang het bericht onderweg was. Uit vier of meer van die looptijden rekent hij één punt terug: de plek waar al die afstanden tegelijk kloppen. Dat punt is je GPS-coördinaat, twee getallen in graden — een breedtegraad en een lengtegraad, bijvoorbeeld 52,0894 en 5,1101 voor Utrecht Centraal.

Bij elke fix levert je telefoon ook een nauwkeurigheid mee: een straal in meters waarbinnen je vrijwel zeker bent. Onder een open hemel is dat vaak vijf tot tien meter. Tussen hoge gevels, onder een viaduct of binnen loopt dat op tot tientallen meters. Die nauwkeurigheid is geen bijzaak — Voortvluchtig weigert een fix die slechter is dan honderd meter, omdat zo'n punt meer ruis dan informatie is.

Wat je mobiele browser precies doet

Je hoeft daar niets voor te installeren. Elke moderne mobiele browser heeft de Geolocation-API ingebouwd: dezelfde functie waarmee een kaarten-app weet waar je bent. Het spel vraagt die functie om een positie, de browser vraagt jóú om toestemming, en pas daarna komt er een coördinaat terug. De browser combineert daarbij meer dan alleen satellieten — ook wifi-netwerken in de buurt en zendmasten helpen mee, en juist die mix maakt het in een stad snel en binnenshuis nog bruikbaar.

Wat er vervolgens met die coördinaat gebeurt, is bewust beperkt gehouden. Alleen de positie van voortvluchtigen wordt gedeeld, en alleen zolang een spel loopt. Jagers krijgen geen live spoor te zien maar losse locatiesignalen: een momentopname op vaste tijden, met stiltes ertussen waarin je onvindbaar bent. Buiten een lopend spel meet Voortvluchtig niets, en er draait geen achtergrondproces door als je de pagina sluit.

Waarom er geen app nodig is

Alles wat hierboven staat, kan een browser al jaren. Een aparte app zou daar niets aan toevoegen behalve drempels: een download van tientallen megabytes, een account, een update die net op de speelavond klaarstaat, en een deelnemer met de verkeerde telefoon die niet mee kan doen. Door in de browser te blijven is meedoen één tik op een link waard. Wil je toch een app-gevoel — een eigen pictogram en pushmeldingen — dan zet je Voortvluchtig op je beginscherm; dat kan zonder app-store, en het is dezelfde site.

Stappenplan voor beginners

Van link tot startsein duurt dit hooguit een paar minuten. Doe stap drie serieus: dat is de stap die de meeste eerste keren redt.

Stap 1 — Meedoen met een spel-PIN

De spelleider maakt een spel aan en deelt een PIN van zes tekens, of een QR-code. Vul die in op de startpagina, kies je naam en je rol. Er is geen account, geen wachtwoord en geen app-store: Voortvluchtig draait in de browser die je al hebt.

Wil je zelf een spel opzetten in plaats van meedoen? Dat staat in het draaiboek zo organiseer je een spelavond.

Stap 2 — Locatietoegang geven

Je telefoon vraagt één keer of deze site je locatie mag gebruiken. Tik op toestaan. Zonder die toestemming kan Voortvluchtig geen locatiesignalen versturen, en kun je niet als voortvluchtige meedoen. Die vraag komt van je browser, niet van ons: wij krijgen je positie pas als jij daar ja op zegt, en je kunt de toestemming altijd weer intrekken.

Heb je per ongeluk op "Niet toestaan" getikt, dan vraagt de browser het niet nog een keer — je moet het dan zelf terugzetten. Op de iPhone zit de knop die je nodig hebt bovendien twee niveaus diep in de systeeminstellingen, en niet in de browser. Alle stappen, per toestel:

Stap 3 — Je positie laten "ijken"

Veel mensen kennen het ijken van een kompas: de telefoon in een liggende acht bewegen tot de naald weer klopt. Dat helpt bij een kaarten-app met een magnetische kompasnaald — maar Voortvluchtig leest die naald helemaal niet uit. Elke richting en elke afstand in dit spel wordt gerekend uit twee GPS-coördinaten. Wat je hier "ijkt" is dus geen kompas maar je positie, en dat doe je zo:

• Ga naar buiten, in het openweg van een gevel, niet onder een afdak of viaduct — de eerste fix onder open hemel is meteen de beste
• Geef het dertig secondende eerste fix is vrijwel altijd de ruwste; daarna trekt de nauwkeurigheid snel naar beneden
• Blijf even stilstaanlopen tijdens de eerste meting maakt het punt onrustiger, niet nauwkeuriger
• Let op de waarschuwingis je laatste positie ouder dan twee minuten, dan zegt je scherm dat zelf en vraagt het je naar een open plek te lopen — die melding is niet weg te tikken zolang de oorzaak bestaat

Stap 4 — De eerste jacht starten

In de lobby zie je wie er meedoet en hoe de duo's verdeeld zijn. Zodra de spelleider start, telt Voortvluchtig af en begint de jacht — vanaf dat moment gebeurt alles vanzelf op je scherm.

Spreek vóór de start twee dingen af die niet in het spel zitten: een telefoonnummer dat de hele avond opgenomen wordt, en een verzamelpunt voor als het spel stopt. Kies voor je eerste keer een kort spel — drie kwartier is genoeg om het te snappen — en blijf in een gebied dat iedereen kent.

Technische tips

Twee dingen bepalen of een speelavond soepel verloopt: de kwaliteit van je GPS-signaal en de stand van je accu. Allebei zijn ze te sturen.

GPS-drift tussen hoge gebouwen

In een smalle straat met hoge gevels — een urban canyon — bereikt maar een deel van de satellieten je telefoon rechtstreeks. De rest komt binnen ná een weerkaatsing tegen een raam of een muur, en heeft er dus langer over gedaan dan de rechte lijn. Je telefoon rekent met die te lange looptijd en zet je positie een stuk naast de werkelijkheid. Dat is GPS-drift: je staat stil, maar je punt danst over de kaart, soms honderd meter verderop of aan de overkant van het blok.

Wat helpt, in volgorde van effect:

• Zoek de open lucht opeen plein, een brug, een kruispunt of een park geeft binnen enkele seconden een veel schoner beeld dan een steeg
• Houd je telefoon vrijniet in een binnenzak, niet plat in je hand tegen je lichaam — je eigen lichaam blokkeert een flink deel van de hemel
• Zet wifi aan, ook zonder verbindingje telefoon gebruikt wifi-netwerken in de buurt om zijn positie te scherpen; uitzetten maakt het in de stad juist slechter
• Loop even dooreen paar meter beweging helpt je telefoon om weerkaatste signalen van directe te onderscheiden — stilstaan in een steeg lost niets op
• Vertrouw de afstand niet blindeen afstand van tien meter zegt in een smalle straat weinig; op een plein zegt hij bijna alles

Het spel vangt het ergste zelf al op. Een fix met een nauwkeurigheid slechter dan honderd meter wordt geweigerd, en een sprong die een snelheid van meer dan honderdvijftig kilometer per uur zou betekenen ook — dat is geen speler die rent maar een punt dat verspringt. Je merkt dat als een signaal die overgeslagen wordt in plaats van een die er compleet naast zit. Beter een gat dan een leugen.

Batterij sparen tijdens het spel

GPS en een scherm dat aan blijft zijn samen veruit de grootste verbruikers. Voortvluchtig houdt daar zelf al rekening mee: de GPS staat niet permanent op scherp, maar meet ruim rondom het moment van een signaal en zakt daarbuiten terug naar ongeveer één meting per anderhalve minuut. Staat het spel op pauze of is het afgelopen, dan gaat de GPS helemaal uit. Het scherm dimt bovendien vanzelf naar bijna zwart als je een tijdje niet kijkt; één tik en je bent terug, en het licht ook vanzelf op bij een signaal of een melding.

Wat jij daarnaast kunt doen:

• Start met een volle accuhonderd procent bij vertrek — een spel van anderhalf uur is een stuk zwaarder dan anderhalf uur normaal gebruik
• Zet de batterijspaarstand uitdie kan je scherm alsnog in stand-by zetten, en op de iPhone weigert hij stilzwijgend het scherm-aan-houden — je mist dan signalen en meldingen
• Sluit wat je niet nodig hebteen tweede kaarten-app die óók continu GPS gebruikt, verdubbelt het verbruik zonder dat je er iets voor terugkrijgt
• Zet de helderheid lageroverdag scheelt handmatig dimmen merkbaar; laat automatische helderheid gerust aanstaan
• Laat de telefoon niet koud wordeneen accu levert in de kou minder; een binnenzak is beter dan een fietsstuurhouder in februari

Powerbank, verbinding en dekking

Duurt het spel langer dan een uur, neem dan als voortvluchtige een powerbank mee. Eén van vijfduizend milliampère-uur is genoeg voor een avond en past in een jaszak; belangrijker dan de capaciteit is dat je de juiste kabel bij je hebt en dat je 'm van tevoren hebt getest. Laad tijdens het lopen, niet pas als je op tien procent staat — een lege accu midden in een spel haalt je duo eruit.

Voortvluchtig werkt niet offline. Zonder verbinding kunnen er geen locatiesignalen verstuurd of ontvangen worden en loopt je scherm uit de pas met de rest. Kies daarom een speelgebied met redelijke dekking, en houd er rekening mee dat een parkeergarage, een tunnel of een kelder allebei de dingen tegelijk wegneemt: het mobiele signaal en het zicht op de hemel. Een korte onderbreking is geen probleem — zodra de verbinding terug is, sluit je scherm vanzelf weer aan bij de stand van het spel.

Veilig & verantwoord spelen

Dit spel speelt zich af tussen mensen die niet meedoen. Hieronder staat wat dat praktisch betekent met een telefoon in je hand; de volledige regels — inclusief de regels die elke speler vóór de start bevestigt — staan op veiligheid en regels.

Verkeersveiligheid gaat voor

Een GPS-spel doet iets ongemakkelijks met je aandacht: het geeft je een reden om naar je scherm te kijken terwijl je beweegt. Spreek daarom af dat je stilstaat als je kijkt. Steek over waar je normaal oversteekt, ook als je scherm zegt dat de kortste lijn schuin door het kruispunt loopt — die lijn is hemelsbreed getekend en houdt geen rekening met verkeer. En ren niet weg voor een signaal: die is een moment in een spel, een auto niet.

Respect voor natuur en omgeving

Het speelveld is wat openbaar toegankelijk is. Tuinen, opritten, bouwterreinen, bedrijventerreinen en het spoor horen er niet bij, hoe goed ze ook zouden verstoppen. Blijf in parken op de paden, neem je afval mee, en houd rekening met het broedseizoen: tussen maart en juli is de bebouwde kom een betere keuze dan een natuurgebied. Word je aangesproken door een bewoner of een beveiliger, stop dan met spelen en leg rustig uit wat jullie doen — geen enkel spelvoordeel is een ruzie waard.

Spelen als het schemert

Loopt jullie spel door tot na zonsondergang, ga dan om als bij een nachtspel: draag iets reflecterends, neem echt licht mee in plaats van je telefoonschermpje, en spreek een verzamelpunt af dat ook in het donker te vinden is. Houd het rustig in woonwijken — rennende voetstappen en geroep klinken 's avonds veel harder dan overdag.

Bij direct gevaar bel je eerst 112. De noodknop in het spel stopt de jacht voor iedereen tegelijk, maar hij haalt geen hulp. Bel eerst, stop het spel daarna.

Als er iets misgaat

Crasht je telefoon of wissel je van toestel, dan kom je met je herstelcode terug in hetzelfde spel, in dezelfde rol en hetzelfde duo. Die code krijg je bij het meedoen te zien — schrijf 'm over of maak er een schermafbeelding van voordat je begint.

Loopt er iets mis met het spel zelf in plaats van met je telefoon, dan kan de spelleider pauzeren, een speler uit het spel halen of een verkeerde uitslag terugdraaien. Werkt er iets aantoonbaar niet, dan horen we dat graag via het meldformulier.